Қазақстанның ерлер құрамасы қылыштың шпага түрінен осыдан бірнеше жыл бұрын мүмкін емес болып көрінген нәтижеге қол жеткізді: Гонконгта өткен әлем чемпионатының финалында қазақстандық спортшылар Украина құрамасын 45:40 есебімен жеңіп, тарихта алғаш рет әлем чемпионы атанды.
Бұл жеңісті сенсация деп атау оңай. Алайда жоғары жетістіктер спортын жүйе ретінде қарастыратын болсақ, ұлттық құраманың табысы заңды нәтиже болып көрінеді. Бұл – көпжылдық дайындықтың, бапкерлер штабының жүйелі жұмысының және команданы кезең-кезеңімен дамытудың жемісі.
Жеңіске не негіз болды?
Осыдан бір жыл бұрын Қазақстанның ерлер құрамасы алғаш рет әлем чемпионатының қола жүлдесін жеңіп алған еді. Бір жылдың ішінде қоладан алтынға көтерілу команда ең маңызды халықаралық жарыстарға дәл уақытында спорттық бабына келуді үйренгенін көрсетеді.
Бүгінгі табыстың негізі бірнеше жыл бұрын қаланды. Федерация жекелеген мәселелерді шешу тәжірибесінен бас тартып, жастар құрамасынан бастап ұлттық командаға дейінгі бірізді даярлық жүйесін қалыптастырды.
Руслан Курбанов, Ерлік Сертай, Вадим Шарлаимов және Кирилл Проходовтан құралған квартет бірнеше жыл бойы бірге дайындалып, өзара үйлесімділігін қалыптастырды. Дәл осы үйлесімділік пен бір-бірін жақсы түсіну ширек финалда Өзбекстан құрамасына қарсы өткен аса тартысты кездесуде (28:27) жеңіске жетудің негізгі факторларының бірі болды.
Сонымен қатар құрама ғылыми-әдістемелік қолдауды едәуір күшейтті. Дайындық жұмыстарына биомеханика, бейнеаналитика, спорт психологиясы және жалпы дене дайындығы бойынша мамандар тартылды.
Бұған қоса қаржы ресурстары Еуропа мен Азиядағы ең мықты шетелдік спарринг-серіктестермен сапалы оқу-жаттығу жиындарын өткізуге бағытталды. Спортшылар заманауи жабдықпен, сапалы медициналық және фармакологиялық сүйемелдеумен, сондай-ақ тиімді спорттық оңалтумен қамтамасыз етілді.
Алтынға апарар жол
Турнир барысында Қазақстан құрамасының квартеті – Руслан Курбанов, Ерлік Сертай, Вадим Шарлаимов және Кирилл Проходов – қарсыластарының түрлі жекпе-жек стиліне сәтті бейімделе білді.
* 1/16 және 1/4 финал (Финляндия – 45:39, Дания – 45:36) – кездесулерді толық бақылауда ұстап, шеберлік деңгейінің жоғары екенін көрсетті.
* 1/8 финал (Өзбекстан – 28:27) – команда сабыр сақтап, жекпе-жектің тағдырын өз пайдасына өзгерте алған аса тартысты кездесу болды.
* Жартылай финал және финал (Мысыр – 41:32, Украина – 45:40) – әлемдегі ең мықты семсерлесу мектептерінің өкілдеріне қарсы сенімді өнер көрсетті.
Жеңістің басты себептерінің бірі – құраманың енді бір ғана көшбасшыға тәуелді болмауы. Әрбір спортшы өзіне жүктелген міндетті өз бетінше орындай алады. Соның арқасында команда әр қатысушының үлесі нәтижеге әсер ететін теңгерімді жүйеге айналды.
Дайындық жүйесіне салынған инвестиция
Халықаралық семсерлесу федерациясы (FIE) қалыптастырған 2026 жылғы әлем чемпионатының жалпы жүлде қоры 1,02 млн АҚШ долларын құрады және 12 дисциплина арасында бөлінді. Командалық турнирдегі жеңісі үшін Қазақстан құрамасы 50 мың АҚШ доллары көлемінде сыйақы алады. Сонымен қатар әрбір спортшыға 15 мың АҚШ доллары мөлшерінде мемлекеттік сыйақы қарастырылған.
Бұл нәтиже заманауи даярлық жүйесіне – ғылыми-әдістемелік сүйемелдеуге, бейнеталдауға, сапалы оқу-жаттығу жиындарына және спорттық медицинаға салынған инвестициялардың ең жоғары халықаралық деңгейде нәтиже бере алатынын дәлелдейді.
Ерлер құрамасының бұл жеңісі Қазақстанның спорттық әлеуеті туралы түсінікті де өзгертеді. Ол еліміздің дәстүрлі түрде мықты саналатын күштік спорт түрлерінде ғана емес, техникалық тұрғыдан күрделі әрі интеллектуалдық спорт түрлерінде де әлемдік деңгейде табысты бәсекеге түсе алатынын көрсетті,
Автор: Евгений Азарьев, Qazaq Expert Club-тың спорт саласындағы сарапшысы.