Жақсылық – бұл әлемді нұрландыратын және ізгілікке бөлейтін әмбебап тіл. Қазақ халқы «Жақсылық жерде қалмас» деп, жасалған әрбір игі істің қайтарымы болатынына кәміл сенген. Жақсылық жасау – адамның жанын тазартады, рухын көтереді және өмірге мән береді. Ол тек үлкен ерліктермен емес, күнделікті кішкентай қамқорлықтармен, жылы сөздермен өлшенеді. «Жақсылыққа жақсылық – әр кісінің ісі, жамандыққа жақсылық – ер кісінің ісі» деген даналық сөз адамгершіліктің ең биік шыңын көрсетеді. Осы беттегі Жақсылық туралы мақал-мәтелдер игілік жасаудың маңызын, сауабын және жақсылық пен жамандықтың арақатынасын тереңірек түсінуге мүмкіндік береді.
Жақсылық туралы таңдаулы мақалдар
- Жақсылық қылсаң — өзіңе.
- Жақсылықтың түбі — сауап.
- Жақсылық жерде қалмас.
- Жақсылық қылсаң жасыр, жақсылық көрсең асыр.
- Жақсылыққа жақсылық — әр кісінің ісі, жамандыққа жақсылық — ер кісінің ісі.
- Жақсылық ағаш басында, жамандық аяқ астында.
- Жақсыға қылған жақсылық, өміріңде тозбайды, жаманға қылған жақсылық, бір күнгідей болмайды.
- Жақсылық еткен кісінің есігінен Қыдыр кетпейді.
- Жақсылық еккен алғыс орады.
- Жақсылық етсең, жарты етпе.
Жиі қойылатын сұрақтар
«Жақсылық қылсаң жасыр, жақсылық көрсең асыр» деген өсиет нені білдіреді?
Бұл – қарапайымдылық пен ризашылықтың көрінісі. Өзің жасаған жақсылықты міндетсінбей, жасырып, ұмытқан дұрыс (риясыздық). Ал біреуден көрген жақсылықты елге жариялап («асырып»), ол адамның абыройын көтеру – алғыс айтудың және жақсылықты насихаттаудың белгісі. Бұл қоғамдағы ізгілікті арттырады.
«Жақсылық ағаш басында, жамандық аяқ астында» деп неге айтылған?
Бұл метафора жақсылыққа жетудің қиындығын және жамандыққа ұрынудың оңайлығын көрсетеді. Ағаш басындағы жемісті алу үшін еңбектену, өрмелеу керек (ерік-жігер қажет). Ал аяқ астындағы балшыққа немесе тікенекке (жамандыққа) байқамай басып кету оңай. Жақсылық туралы мақалдар адамды сергек болуға шақырады.
Жақсыға және жаманға жасалған жақсылықтың айырмашылығы неде?
Жақсы адамға жасалған жақсылық ешқашан ұмытылмайды, ол оны бағалайды және өмір бойы сыйлап өтеді («тозбайды»). Ал жаман адамға жасалған жақсылық тез ұмытылады, ол қадірін білмейді, суға кеткенмен бірдей («бір күнгідей болмайды»). Дегенмен, бұл жаманға жақсылық жасама деген сөз емес, тек нәтижесін күтпе деген ескерту.
Жақсылық пен Қыдырдың байланысы қандай?
Қазақ ұғымында Қыдыр ата – бақ-берекенің, ырыстың символы. «Жақсылық еткен кісінің есігінен Қыдыр кетпейді» деген сөз қайырымды адамның үйінде әрқашан молшылық, қуаныш және сәттілік болатынын білдіреді. Жақсылық – береке шақыратын магнит.
Осы рубрикадағы басқа мақалдарды да қараңыз: толық тізімді көру үшін мұнда басыңыз
