Тас – қаттылықтың, суықтықтың және төзімділіктің нышаны. Қазақ мақалдарында тас көбінесе қатыгездікпен («тас жүрек») немесе мызғымас беріктікпен байланыстырылады. «Тас түскен жеріне ауыр» деген сөз әркімнің өз қайғысы өзіне бататынын, туған жердің қадірін білдіреді. Сонымен қатар, таспен ұрғанды аспен ұру – кешірімділіктің ең жоғарғы үлгісі. Бұл мақалдар жинағы арқылы сіз халықтың жамандыққа жақсылықпен жауап беру философиясын және туған жерге деген сүйіспеншілігін тереңірек түсінесіз. Тас туралы ойлар қаталдық пен мейірімнің арақатынасын ашып көрсетеді.
Тас туралы таңдаулы мақалдар
- Жерден ауыр – тас, елден ауыр – сөз.
- Тастай қатты, шөптей тәтті.
- Таспен ұрғанды аспен ұр.
- Таспен атқанды нанмен ат.
- Қатты тасқа жұмсақ су да жол табады.
- Қына тасқа бітеді, білім басқа бітеді.
- Тас түскен жеріне ауыр.
- Тас та, таяқ та сүйекті сындырады.
- Тастан қорыққан тау басына шықпас.
- Тас түскен жерінде ауыр, ел ауған жерінде ауыр.
Жиі қойылатын сұрақтар
«Тас түскен жеріне ауыр» мақалының екі түрлі мағынасы қандай?
Бірінші мағынасы – қыз баланың ұзатылған жеріне «тастай батып, судай сіңуі» керектігін білдіретін бата сөз. Екінші мағынасы – қайғы немесе қиындық кімнің басына түссе, соған ғана ауыр тиеді, сырт көз оны толық сезіне алмайды деген психологиялық астар.
«Таспен ұрғанды аспен ұр» қағидасы өмірде қалай жұмыс істейді?
Бұл кек алудан бас тартып, жамандыққа жақсылықпен жауап беру арқылы дұшпанды ұялту жолы. Егер біреу саған зұлымдық (тас) жасаса, сен оған қонақжайлылық (ас) көрсет. Бұл адамгершіліктің биік шыңы және жауласуды тоқтатудың тиімді тәсілі.
Қатты тас пен жұмсақ судың күресі нені білдіреді?
«Қатты тасқа жұмсақ су да жол табады» деген мақал сабыр мен табандылықтың жеңісін көрсетеді. Күшпен, қаттылықпен алынбайтын қамалды, жұмсақ, бірақ үзілмейтін әрекетпен (судың тамшылауымен) алуға болады. Тас туралы бұл ой дипломатия мен төзімділікті насихаттайды.
Осы рубрикадағы басқа мақалдарды да қараңыз: толық тізімді көру үшін мұнда басыңыз
