Шырын – жеміс-жидектің нәрі, тәттілік пен дәмділіктің символы. Ауыспалы мағынада шырын сөзі жастық шақтың, өмірдің қызығын немесе туысқандық қарым-қатынастың тәттілігін білдіреді. «Бауыр шырын, бас тәтті» деген сөз жақын адамдардың қаншалықты қымбат екенін көрсетеді. Сондай-ақ, шырын – сөз өнеріндегі әдемілік пен шешендіктің белгісі. Төмендегі Шырын туралы мақалдар туыстық сүйіспеншілікті, өмірдің мәнін және сөз қадірін түсіндіреді.
Шырын туралы таңдаулы мақалдар
- Шырын көрік жас өссе, жаман-жақсы үй десең.
- Шырын бар жерде шыбын бар.
- Бауыр шырын, бас тәтті, ағайынмен ішкен ас тәтті.
- Дұспанның шырын алам десең, суыртпақтап сырын ал.
- Шырын тәтті болса, сондай тәтті ақылды бол.
- Балдыз — балдан шырын.
- Дүниеде бал тәтті, бала балдан да тәтті.
- Балдан тәтті болма, зәрден ащы болма.
- Тәттіден де тәтті тіл, ащыдан да ащы тіл.
Жиі қойылатын сұрақтар
«Бауыр шырын, бас тәтті» деген мақалдың мәні не?
Бұл мақал туысқандық сезім мен өзін-өзі жақсы көру сезімін салыстырады. Бауыр – өте жақын, тәтті (шырын), бірақ адам үшін ең қымбаты – өз басы (бас тәтті). Дегенмен, мақалдың жалғасы «ағайынмен ішкен ас тәтті» деп, жалғыздықтан гөрі туыстармен бірге болудың бақыт екенін растайды.
«Шырын бар жерде шыбын бар» деген ескерту ме?
Иә, бұл – пайдакүнемдік пен жағымпаздық туралы. Егер сенде байлық, мансап немесе мүмкіндік (шырын) болса, айналаңа пайда іздеген адамдар (шыбындар) үймелейді. Бұл мақал адамды шынайы дос пен пайдакүнемді ажыратуға шақырады. Шырын туралы сөз болғанда, бұл жиі кездесетін метафора.
Балдыз неге балдан шырын?
Қазақ салтында жезде мен балдыздың арасындағы қарым-қатынас өте еркін, әзіл-қалжыңға толы болады. Балдыз – әйелінің сіңлісі немесе інісі. Олармен ойнау, қалжыңдасу көңілді көтереді, сондықтан оларды «балдан тәтті» деп еркелеткен.
Осы рубрикадағы басқа мақалдарды да қараңыз: толық тізімді көру үшін мұнда басыңыз
