Бұлбұл – әлем халықтарының фольклорында әншіліктің, сұлулықтың және махаббаттың символы. Қазақ халқы да бұл кішкентай құстың сайраған дауысын ерекше бағалап, талантты әншілерді «бұлбұлға» теңеген. Бұлбұл тек гүлстан бағында, жайқалған орманда ғана өмір сүреді, сондықтан ол туған жердің сәні мен сұлулығының көрінісі. Мақалдарда бұлбұлдың Отанға, орманға деген сүйіспеншілігі арқылы патриоттық сезімдер дәріптеледі. Отансыз адам – ормансыз бұлбұл деген теңеу әркімнің жүрегіне жақын. Бұлбұл туралы ізденістерде біз эстетикалық талғам мен рухани байлықтың үндестігін көреміз. Әнші құс өз ұясы мен бағы болмаса, сайрамайтыны сияқты, адам да өз елінде ғана бақытты.
Бұлбұл туралы таңдаулы мақалдар
- Отансыз адам – ормансыз бұлбұл.
- Байтал түгіл бұлбұл да сайрайды.
- Бұлбұлсыз тоғай жетім.
- Отаны жоқ адам, ол әнсіз бұлбұл.
- Орман болса, бұлбұлдар ұшып келеді.
- Гүл жайнамай, бұлбұл сайрамайды.
- Бұлбұл құс зымыстан көрмей, гүлстанның қадірін білмес.
- Бұлбұл болып қырылдағанша, шымшық болып шырылда.
Жиі қойылатын сұрақтар
«Бұлбұл құс зымыстан көрмей, гүлстанның қадірін білмес» деген сөздің мағынасы не?
Зымыстан – қыс, суық мезгіл. Гүлстан – гүлденген жаз, бақ. Бұл мақал адам қиындық (қыс) көрмейінше, жақсылықтың (жаздың, бақыттың) қадірін толық түсіне алмайтынын білдіреді. Өмірдің ащысын татпаған адам, тұщысының дәмін білмейді.
«Бұлбұл болып қырылдағанша, шымшық болып шырылда» деп кімдерге айтады?
Бұл өз мүмкіндігін дұрыс бағалау туралы. Егер дауысың немесе талантың жетпесе, ұлыларды (бұлбұлды) турап, сәтсіз әрекет жасағанша, өз деңгейіңде (шымшық болып) таза, шынайы өнер көрсеткен артық. Жасандылықтан гөрі табиғилықты жоғары қояды.
Бұлбұл мен Отанның байланысы қандай?
«Отансыз адам – ормансыз бұлбұл» – ең танымал патриоттық мақалдардың бірі. Бұлбұл ормансыз өмір сүре алмайтыны, сайрай алмайтыны сияқты, адам да Отансыз, елсіз толыққанды өмір сүре алмайды, бақытсыз болады. Отан – адамның қанаты мен шабыты.
Осы рубрикадағы басқа мақалдарды да қараңыз: толық тізімді көру үшін мұнда басыңыз
