2026 жылғы 21 қыркүйекте Римде БҰҰ-ның Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының (ФАО) агроазық-түлік жүйелеріндегі «Біртұтас денсаулық» тәсілі аясындағы іс-қимылдарға арналған жаһандық конференциясы басталды. Іс-шара 21–23 қыркүйек аралығында БҰҰ-ның Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының штаб-пәтерінде өтеді. Бұл туралы SteppeNews.kz avesta.tj сайтына сілтеме жасап хабарлайды.
Тәжікстан конференцияда азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету және тұрақты өндіріс жүйелерін дамыту бағытындағы ұлттық тәжірибесін таныстырды.
Конференцияның негізгі тақырыбы – «Агроазық-түлік жүйелеріндегі Біртұтас денсаулық – әр адамның денсаулығы, әр адамның жауапкершілігі және әр адамның әрекеті».
Жиын «Біртұтас денсаулық» тәсілін агроазық-түлік жүйелерінде іс жүзінде қолдану мәселесіне арналған. Қатысушылар әртүрлі секторлардың бірлескен іс-қимылы азық-түлік қауіпсіздігін арттыруға және өндірістің тұрақтылығын қамтамасыз етуге, адам, жануарлар мен өсімдіктер денсаулығына төнетін қауіптерді азайтуға, сондай-ақ табиғи ресурстарды ұтымды пайдалануға қалай ықпал ететінін талқылауда.
Конференцияның негізгі тақырыптары қатарында климаттың өзгеруі, биоалуантүрліліктің жоғалуы, жаңа аурулардың пайда болуы, микробқа қарсы препараттарға төзімділік, азық-түлік қауіпсіздігі және агроазық-түлік жүйелерінің тұрақтылығы бар.
Тәжікстанның азық-түлік қауіпсіздігі саласындағы тәжірибесі
21 қыркүйекте конференцияның пленарлық бағдарламасы аясында Тәжікстан Үкіметі жанындағы Азық-түлік қауіпсіздігі комитетінің төрағасы Мұхаммадсаид Файзуллозода «Салауатты өндіріс жүйелері арқылы азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету» тақырыбында негізгі баяндама жасады.
Сөзінің басында ол Тәжікстанға азық-түлік қауіпсіздігін нығайту, ветеринариялық және фитосанитариялық жүйелерді дамыту, сондай-ақ халық пен экожүйелердің денсаулығына төнетін қауіптердің алдын алу шараларын жүзеге асыруда қолдау көрсеткен ФАО, Дүниежүзілік банк және басқа да халықаралық серіктестерге алғыс білдірді.
Комитет төрағасы халықаралық қатысушыларға Тәжікстанның азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету саласындағы институционалдық үйлестіру тәжірибесін таныстырды.
Комитеттің қызметіне ветеринария және жануарлардың денсаулығы, фитосанитария және өсімдіктерді қорғау, жануарлардан алынатын өнімдерді бақылау, карантиндік аурулардың таралуының алдын алу, сондай-ақ тұқымдық және генетикалық материал мен азық-түлік өнімдерінің сапасын азық-түлік тізбегінің әртүрлі кезеңдерінде бақылау кіреді.
Баяндамашының айтуынша, мұндай кешенді тәсіл бақылаудың әртүрлі бағыттарын біріктіруге және өндіріс пен азық-түлік қауіпсіздігіне байланысты тәуекелдерді уақытында анықтауға мүмкіндік береді.
Салааралық өзара іс-қимыл
Баяндаманың негізгі мәселелерінің бірі салалар арасындағы өзара іс-қимылды күшейту және ақпаратпен уақтылы алмасу қажеттігі болды.
Тәжікстанның таныстырылымында мемлекеттік құрылымдар арасындағы үйлесімнің жеткіліксіздігі мен деректер алмасудың әлсіздігі ауыл шаруашылығына, адам мен жануарлардың денсаулығына және табиғи ресурстарға бір мезгілде әсер ететін тәуекелдерді басқаруды қиындататыны айтылды.
Осы мәселелердің шешімдерінің бірі ретінде «Біртұтас денсаулық» тәсілі аясындағы салааралық үйлестіру ұсынылды.
Бұл тәсіл адам, жануарлар және өсімдіктер денсаулығы мен қоршаған ортаны өзара байланысты бағыттар ретінде қарастыруға негізделген. Сондықтан әртүрлі салалардың бірлескен жұмысы қауіптерді ерте анықтап, олардың ықтимал салдарын азайтуға мүмкіндік береді.
Баяндамада ауыл шаруашылығы өнімділігін арттыру мен табиғи ресурстарды сақтау қажеттігін қатар қарастыруға ерекше мән берілді.
Атап айтқанда, өндірісті дамыту микробқа қарсы препараттарға төзімділіктің күшеюіне, топырақтың деградациясына немесе су ресурстарының сарқылуына әкелмеуі керек екені айтылды.
Тәжікстанның таныстырылымында қабылданатын шешімдердің экономикалық, әлеуметтік және экологиялық салдарын ескеру қажеттігі де атап өтілді. Сонымен қатар болашақ ұрпақтың мүддесі үшін тұрақты әрі қауіпсіз өндірісті қамтамасыз ету маңызды екені айтылды.
Өндірістік тізбекті бақылау
Конференцияда Азық-түлік қауіпсіздігі комитетінің өндірістік тізбектің әртүрлі кезеңдерін бақылаудағы рөлі де таныстырылды.
Бұл бақылау өнімді өсіру мен өндіруден бастап, оны өңдеу, сақтау, тасымалдау және өткізу кезеңдеріне дейін қамтиды.
Мұндай жүйе азық-түлік өнімдерінің қауіпсіздігіне әсер етуі мүмкін тәуекелдерді өндірістік тізбектің әр кезеңінде анықтауға және тиісті шараларды уақытында қабылдауға бағытталған.
Тәжікстанның жаһандық конференцияға қатысуы Орталық Азияның Өңірлік экологиялық орталығының (ОАӨЭО) «Орталық Азиядағы Біртұтас денсаулық» бағдарламасының сараптамалық және ұйымдастырушылық қолдауымен жүзеге асырылуда.
Ұлттық тәжірибені ФАО алаңында таныстыру халықаралық серіктестермен білім және тәжірибе алмасуға, сондай-ақ азық-түлік қауіпсіздігі, тұрақты ауыл шаруашылығы өндірісі және «Біртұтас денсаулық» бағыттарындағы одан әрі ынтымақтастық мәселелерін талқылауға мүмкіндік берді.
Тәжікстан халықаралық және өңірлік ынтымақтастықты жалғастыруға, озық тәжірибені пайдалануға және азық-түлік қауіпсіздігі жүйесін одан әрі нығайтуға бағытталған бірлескен бастамаларға қатысуға дайын екенін растады.
Келесі материал: Li-Ning: Қытайлық спорт брендінің қалыптасу тарихы