د قدر په شپه کې د لوستلو لپاره ترټولو غوره دعاګانې
د قدر شپې دعاګانې د هر مسلمان په ژوند کې ځانګړی ارزښت لري. دا شپه چې د روژې مبارکې میاشتې په وروستیو لسو شپو (طاقو شپو) کې پټه ده، هغه عظیم وخت دی چې د انسانانو د راتلونکي یوه کال برخلیک پکې ټاکل کېږي، پرښتې ځمکې ته راښکته کېږي او د الله تعالی رحمتونه بې حسابه اوري.
په دې شپو کې مومنان هڅه کوي چې ویښ پاتې شي او خپل وخت په عبادت کې تېر کړي. خو په دې قیمتي ساعتونو کې تر ټولو مهم عمل د زړه له کومي دعا کول دي. لاندې موږ هغه معتبرې او له سنتو ثابتې دعاګانې راټولې کړې دي چې د دې مبارک وخت په غوره توګه تېرولو کې به له تاسو سره مرسته وکړي.
د قدر شپې فضیلت او ارزښت
لکه څنګه چې په قرآن کریم کې راغلي دي چې د قدر شپه (لیلة القدر) تر زرو میاشتو (شاوخوا ۸۳ کلونو) غوره ده. دا هغه شپه ده چې پر نبي کریم ﷺ باندې د قرآن کریم نزول پیل شو.
د قدر په شپه کې د عبادت، دعاګانو او نېکو کارونو ثواب څو برابره زیاتېږي. نبي کریم ﷺ زېری ورکړی چې څوک د قدر په شپه د ایمان او ثواب د ګټلو په نیت د عبادت لپاره ودرېږي، د هغه تېر ټول ګناهونه به وبښل شي. نو ځکه دا پوهېدل ډېر اړین دي چې په دې شپه له الله تعالی څخه څه او څنګه وغواړو.
د قدر شپې ترټولو ځانګړې دعا (د حضرت عایشې رضي الله عنها روایت)
په دې شپه کې تر ټولو مهمه دعا هغه ده چې نبي کریم ﷺ خپلې ګرانې مېرمنې حضرت عایشې (رضي الله عنها) ته ورښودلې ده.
حضرت عایشه (رضي الله عنها) فرمایي: «ما وویل، ای د الله رسوله ﷺ! که زه پوه شم چې کومه شپه د قدر شپه ده، نو په هغې کې څه ووایم؟» رسول الله ﷺ وفرمایل، دا دعا ووایه:
عربي متن:
اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي
لوستل (تلفظ):
اَللّٰهُمَّ اِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي.
پښتو ژباړه (معنی):
«ای الله! بېشکه ته ډېر بښونکی یې، بښنه خوښوې، نو ماته بښنه وکړه.»
دا دعا کله او ولې ولولو؟
دا د قدر شپې تر ټولو بنسټیزه او ځانګړې دعا ده. په دې دعا کې بنده د الله تعالی د یوه ښکلي نوم «العفو» (د ګناهونو په بشپړه توګه له منځه وړونکی) په واسطه زارۍ کوي. څرنګه چې د قدر شپې اصلي موخه له ګناهونو څخه بشپړه پاکي ترلاسه کول دي، نو د بښنې غوښتل د دې شپې تر ټولو غوره عمل دی. د روژې په وروستیو لسو ورځو او شپو کې، په کور، جومات یا د ورځنیو کارونو پر مهال باید دا دعا په کثرت سره (بیا بیا) ولوستل شي.
د روژې د وروستۍ لسیزې نورې مهمې دعاګانې
د ګناهونو د بښنې غوښتلو ترڅنګ، له الله تعالی څخه د دنیا او اخرت د نیکۍ غوښتل هم ډېر اړین دي.
د دنیا او اخرت د نیکۍ دعا
عربي متن:
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ
لوستل (تلفظ):
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ.
پښتو ژباړه (معنی):
«ای زموږ ربه! موږ ته په دنیا کې نیکي راکړه او په اخرت کې مو هم نیکي په برخه کړه، او موږ د دوزخ له عذابه وژغوره.»
دا دعا کله او ولې ولولو؟
دا په قرآن کریم کې یوه له ترټولو جامع دعاګانو څخه ده. مسلمان په دې یوه جمله کې خپلې ټولې اړتیاوې (په دنیا کې روغتیا، حلال رزق، د کورنۍ سکون او په اخرت کې جنت او له دوزخ څخه خلاصون) له الله څخه غواړي.
په ایمان باندې د ټینګښت دعا
عربي متن:
يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ
لوستل (تلفظ):
يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ.
پښتو ژباړه (معنی):
«ای د زړونو اړوونکیه! زما زړه په خپل دین ثابت او ټینګ وساته.»
دا دعا کله او ولې ولولو؟
د انسان زړه د ژوند د بېلابېلو ازموینو پر وړاندې بدلېدای شي. نبي کریم ﷺ دا دعا ډېره زیاته لوستله. د قدر په شپه کې له الله څخه دا دعا کول ډېر مهم دي چې هغه د ژوند تر وروستۍ سلګۍ پورې زموږ د ایمان ساتنه وکړي.
د توبې او بښنې ترټولو لویه دعا (سید الاستغفار)
د هغو کسانو لپاره چې په خپلو کړو ګناهونو د زړه له کومي پښېمانه وي، د «سید الاستغفار» (د استغفار سردار) په نوم د دې دعا لوستل ډېر لوی ثواب لري.
عربي متن:
اللَّهُمَّ أَنْتَ رَبِّي لا إِلَهَ إِلا أَنْتَ، خَلَقْتَنِي وَأَنَا عَبْدُكَ، وَأَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَوَعْدِكَ مَا اسْتَطَعْتُ، أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ، أَبُوءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ، وَأَبُوءُ لَكَ بِذَنْبِي فَاغْفِرْ لِي، فَإِنَّهُ لا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلا أَنْتَ
لوستل (تلفظ):
اَللّٰهُمَّ اَنْتَ رَبِّي لاَ اِلٰهَ اِلاَّ اَنْتَ، خَلَقْتَنِي وَاَنَا عَبْدُكَ، وَاَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَوَعْدِكَ مَا اسْتَطَعْتُ، اَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ، اَبُوءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ، وَاَبُوءُ لَكَ بِذَنْبِي فَاغْفِرْ لِي، فَاِنَّهُ لاَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ اِلاَّ اَنْتَ.
پښتو ژباړه (معنی):
«ای الله! ته زما رب یې، له تا پرته بل د عبادت وړ نشته، تا زه پیدا کړی یم او زه ستا بنده یم، او زه تر خپلې وسې ستا په وعده او تړون ولاړ یم. له هغه بدو څخه چې ما کړي دي ستا پناه غواړم، پر ما ستا د ورکړل شویو نعمتونو اقرار کوم او په خپلو ګناهونو اعتراف کوم، نو ماته بښنه وکړه، ځکه له تا پرته بل څوک ګناهونه نشي بښلی.»
د قدر په شپه کې دعا څنګه وکړو چې قبوله شي؟
ستاسو دعاګانې د الله تعالی په دربار کې د قبولیت درجه ترلاسه کړي، د دې لپاره دا اسلامي اداب په پام کې ونیسئ:
اخلاص (ریښتینولي): په دې پاخه باور سره د زړه له کومي دعا وکړئ چې الله تعالی دعاګانې خامخا قبلوي.
اودس: دعا په اوداسه (د پاکۍ په حالت کې) غوښتل ډېر فضیلت لري.
قبلې ته مخامخ کېدل: قبلې ته مخ اړول او د سینې تر کچې لاسونه پورته کول سنت دي.
حمد او درود: د دعا پیل د الله تعالی په ستاینه (الحمدلله) او پر نبي کریم ﷺ باندې د درود شریف په ویلو سره وکړئ.
ټینګار کول: له ناهیلۍ پرته، خپله اړتیا له الله څخه بیا بیا وغواړئ.
د قدر په شپه کې عامې اشتباه ګانې
یوازې د ۲۷مې شپې انتظار کول: د قدر شپې کره نېټه پټه ده. دا د روژې د وروستۍ لسیزې په هره طاقه شپه (۲۱، ۲۳، ۲۵، ۲۷ یا ۲۹) کې کېدای شي. نو ځکه باید دا د وروستۍ لسیزې په هره طاقه شپه کې ولټول شي.
وخت ضایع کول: دا قیمتي وخت په خواله رسنیو، ټلویزیون کتلو یا بې ځایه خبرو کې له ضایع کولو څخه وژغورئ.
له معنا پوهېدو پرته یوازې عربي لوستل: په عربي کې د دعا لوستل د ډېر فضیلت خبره ده، خو دا پوهېدل چې تاسو له الله څخه څه غواړئ، ډېر اړین دي. د دعا په معنا ځان پوه کړئ او د زړه خبرې مو په خپله مورنۍ ژبه (پښتو) کې هم الله ته وړاندې کړئ.
پایله
د قدر شپه ستاسو د ژوند د بدلون، په روحاني توګه د پاکېدو او د عملنامې د ګناهونو د مینځلو یو بې ساري فرصت دی. په دې شپه کې له خپل رب څخه د وېرې او هیلو ترمنځ دعا وکړئ. په ځانګړې توګه د «اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ…» دعا ډېره زیاته ولولئ او د ځان، خپلې کورنۍ او ټول اسلامي امت لپاره بښنه وغواړئ. الله تعالی دې زموږ روژې او زموږ ټولې دعاګانې په خپل دربار کې قبولې کړي. آمین.
FAQ
ایا په قدر شپه کې په پښتو ژبه دعا غوښتلی شو؟
هو، بیخي یې غوښتلی شئ. په سنتو کې راغلې دعاګانې په عربي ژبه لوستل ډېر زیات ثواب لري، خو الله تعالی پر ټولو ژبو پوهېدونکی دی. تاسو کولای شئ خپل د زړه حال او اړتیاوې په پښتو، په خپلو الفاظو کې په ډېره اسانۍ سره له الله څخه وغواړئ.
د قدر شپې ځانګړې دعا باید څو ځله ولوستل شي؟
د دې کومه ځانګړې شمېره نشته. د روژې په وروستیو لسو ورځو او شپو کې دا دعا تر هغه ځایه چې امکان لري په کثرت سره (بیا بیا) او پرله پسې لوستل سپارښتنه شوې ده.
ایا د قدر شپه په حتمي توګه د روژې ۲۷مه شپه وي؟
نه، دا حتمي نه ده. نبي کریم ﷺ د دې شپې د روژې په وروستیو لسو طاقو شپو کې د لټولو امر کړی دی. په دې کې حکمت دا دی چې مومنان یوازې د یوې شپې په عبادت بسنه ونکړي، بلکې په دې ټولو شپو کې د عبادت لیوالتیا ولري.
ایا د دې شپې د عبادت لپاره جومات ته تګ اړین دی؟
نه، تاسو کولای شئ عبادتونه (لمونځ، د قرآن کریم تلاوت، دعا) په خپل کور کې هم ترسره کړئ. خو د اعتکاف په نیت په جومات کې پاتې کېدل د نبي کریم ﷺ سنت مؤکده ده.
د میاشتنۍ ناروغۍ (حیض) پر مهال مېرمنې د قدر په شپه کې څه کولای شي؟
په دې ځانګړو ورځو کې مېرمنې لمونځ نشي کولای او نه هم قرآن کریم ته لاس وروړلی شي؛ خو د دوی لپاره ذکر او اذکار کول، درود شریف ویل او په ځانګړې توګه د «اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ…» په ویلو سره په کثرت سره دعاګانې غوښتل جایز او د ډېر ثواب کار دی.
